Kısaca
- Uzun süre masa başında çalışmak ve telefona eğilmek boyun, sırt ve bel ağrılarına zemin hazırlayabiliyor.
- Pilates; merkez kasların güçlenmesi, duruş farkındalığı, esneklik ve nötr omurga pozisyonuyla omurgayı destekleyebiliyor.
- Ancak omurga hastalığı olanların egzersize başlamadan önce hekim değerlendirmesinden geçmesi gerekiyor.
Hareketsiz çalışma düzeni ve yanlış duruş alışkanlıkları omurgayı zorlarken, kontrollü hareket ve beden farkındalığını birleştiren Pilates omurga sağlığını destekleyen yöntemler arasında öne çıkıyor. Memorial Bahçelievler Hastanesi Omurga Cerrahisi Bölümü’nden Prof. Dr. Turgut Akgül, konuyla ilgili değerlendirmelerini paylaştı.
Bilgisayar ve telefon kullanımının artmasıyla uzun süre aynı pozisyonda kalmak günlük hayatın önemli bir parçası haline geldi. Özellikle masa başında çalışanlarda yanlış oturuş, ekrana doğru öne eğilme ve yetersiz hareket; boyun, sırt ve bel bölgesinde ağrı, kas gerginliği ve hareket kısıtlılığına yol açabiliyor. Omurga sağlığını korumak için yalnızca ağrı başladığında önlem almak yeterli değil; doğru duruş alışkanlığı kazanmak, gün içinde hareket etmek ve omurgayı destekleyen kasları güçlendirmek gerekiyor. Pilatesin kurucusu Joseph Pilates’in omurga esnekliğine dair “Eğer 30 yaşında omurganız esnekliğini kaybetmişse yaşlı, 60 yaşında omurganız esnekse gençsiniz demektir” sözü de hareketliliğin yaşam kalitesindeki yerini gösteriyor.
Pilatesin omurgaya dört katkısı
Pilates; kontrollü hareket, doğru nefes ve beden farkındalığına dayanan bir egzersiz yaklaşımı. Yöntem özellikle kasların dengeli çalışmasını ve hareket kontrolünün gelişmesini destekleyebiliyor.
Birincisi, merkez kaslar. Pilatesin temel ilkelerinden olan merkez bölge (core) çalışmaları karın, bel ve pelvis çevresindeki kasları güçlendirmeye yardımcı oluyor. Bu kasların dengeli ve koordineli çalışması gövde stabilitesini artırarak günlük hareketlerde omurgaya daha iyi destek sağlayabiliyor.
İkincisi, duruş farkındalığı. Egzersizlerde hareketin doğru pozisyonda ve kontrollü yapılması önem taşıyor. Beden farkındalığını artıran bu çalışmalar kişinin duruşunu daha iyi fark etmesini ve gündelik hayatta doğru hareket alışkanlıkları edinmesini kolaylaştırabiliyor. Uzun saat masa başında çalışanlar için postür bilincini artırmak özellikle önemli.
Üçüncüsü, esneklik ve hareket kapasitesi. Omurganın sağlıklı hareket edebilmesi için kas gücünün yanında yeterli esneklik ve hareketlilik de gerekiyor. Pilates kapsamındaki kontrollü esneme ve mobilite egzersizleri omurga ile çevresindeki kasların hareket kapasitesini korumaya destek oluyor. Düzenli yapılan egzersizler günlük hareketlerin daha rahat ve kontrollü gerçekleşmesine katkı sağlayabiliyor.
Dördüncüsü, nötr omurga. Pilatesin önemli ilkelerinden biri, egzersiz sırasında omurganın doğal eğriliklerini korumak. Nötr omurga olarak tanımlanan bu pozisyon hareket kontrolünü geliştirmeye ve omurgaya gereksiz yük binmesini önlemeye yardımcı olabiliyor. Ancak doğru pozisyonun kişinin omurga yapısı ve sağlık durumuna göre değerlendirilmesi gerekiyor.
Hekim kontrolü şart
Pilates omurga sağlığını destekleyen bir yöntem olmakla birlikte her omurga hastalığında tek başına tedavi olarak görülmemeli. Akut bel ve boyun ağrısı, aktif disk hernisi, ileri derecede osteoporoz ya da bilinen bir omurga hastalığı olanların egzersize başlamadan önce hekim değerlendirmesinden geçmesi önemli. Program kişinin yaşına, fiziksel kapasitesine, kas gücüne ve mevcut sorununa göre planlanmalı; gerekirse klinik Pilates konusunda deneyimli uzmanlar eşliğinde kontrollü çalışmalar tercih edilmeli. Yanlış teknikle ya da kapasitenin üzerinde yapılan hareketler mevcut şikayetleri artırabiliyor.
Gün içinde küçük önlemler
Omurga sağlığı yalnızca egzersiz saatleriyle sınırlı değil; gün içindeki basit önlemler de uzun vadede fark yaratabiliyor. Masa başında çalışanların uzun süre aynı pozisyonda kalmaması, belirli aralıklarla ayağa kalkıp kısa yürüyüşler yapması ve oturuş pozisyonunu değiştirmesi öneriliyor. Bilgisayar ekranının göz hizasında olması, telefona bakarken boynun uzun süre öne eğilmemesi ve çalışma ortamının ergonomik düzenlenmesi de omurgaya binen yükü azaltabiliyor. Düzenli fiziksel aktiviteyi hayatın parçası haline getirmek de omurga çevresindeki kasların güçlü ve hareketli kalmasını destekliyor.
Büyük değişikliklere her zaman gerek yok. Masadan kalkıp birkaç dakika yürümek, oturuş pozisyonunu değiştirmek, doğru duruş alışkanlığı edinmek ve kişiye uygun egzersizleri düzenli yapmak önemli kazanımlar sağlayabiliyor. Sağlıklı bir omurga, büyük ölçüde her gün tekrarlanan doğru hareket alışkanlıklarıyla korunuyor.
Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı
